5 Mart Resmi Gazete Kararı: Akaryakıtta "Eşel Mobil" Sistemi Resmen Geri Döndü!
Orta Doğu'da artan jeopolitik gerilimler ve brent petrol varil fiyatlarındaki sert yükselişin ardından, milyonlarca araç sahibini yakından ilgilendiren tarihi bir karar alındı. 5 Mart 2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile akaryakıt fiyatlarındaki fahiş artışları dizginlemek amacıyla "Eşel Mobil" sistemi yeniden yürürlüğe girdi. Enflasyonla mücadele kapsamında devreye alınan bu yeni mekanizmayla birlikte, benzin, motorin (mazot) ve LPG'ye gelecek olası dev zamların büyük bir kısmı Özel Tüketim Vergisi'nden (ÖTV) düşülerek devlet tarafından karşılanacak. Peki, Eşel Mobil sistemi tam olarak nasıl çalışıyor ve tabeladaki fiyatları nasıl etkileyecek? İşte tüm detaylar.
Küresel enerji piyasalarında yaşanan krizlerin Türkiye iç piyasasına yansımasını en aza indirmek isteyen Hazine ve Maliye Bakanlığı, beklenen kalkanı bugün resmen devreye soktu. 5 Mart 2026 sabahı Resmi Gazete'de yayımlanan "4760 Sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununa Ekli Karar" kapsamında, akaryakıt ürünlerindeki fiyat dalgalanmalarını tüketiciye yansıtmadan vergi esnekliğiyle çözmeyi hedefleyen yüzde 75'lik Eşel Mobil sistemi resmileşti.
Sitenizin "Gündem" ve "Ekonomi" kategorilerinde okuyucularınızın tüm sorularını yanıtlayacak ve arama motorlarında hızlıca öne çıkacak (snippet oluşturacak) o sistemin işleyiş mantığı şöyledir:
Eşel Mobil Sistemi Nedir ve Nasıl Çalışır?
Eşel Mobil, uluslararası petrol fiyatları veya döviz kurlarındaki artışlar nedeniyle akaryakıta yapılması gereken zamların pompaya yansıtılmaması için geliştirilmiş bir devlet sübvansiyon (destek) modelidir. 5 Mart kararıyla devreye alınan sistemin üç temel kuralı bulunmaktadır:
-
Zammın Yüzde 75'ini Devlet Karşılayacak: Akaryakıt ürünlerine (benzin, motorin, LPG) rafineri çıkış maliyetlerinden dolayı bir zam gelmesi gerektiğinde, bu zammın %75'i Özel Tüketim Vergisi'nden (ÖTV) otomatik olarak düşülecek.
-
Tüketiciye Sadece Yüzde 25'i Yansıyacak: Meydana gelen maliyet artışının yalnızca kalan %25'lik kısmı istasyonlardaki pompa fiyatlarına zam olarak yansıtılacak.
-
Fiyat Düşüşlerinde ÖTV Geri Alınacak: Uluslararası piyasalarda petrol fiyatları ucuzladığında ise, pompa fiyatlarında doğrudan indirime gidilmek yerine, önceden feragat edilen o ÖTV tutarı devlet tarafından kademeli olarak yeniden tahsil edilecek. (Ancak bu tahsilat, 2 Mart 2026 tarihindeki baz ÖTV sınırını hiçbir koşulda geçemeyecek.)
10 TL'lik Bir Zam Senaryosunda Ne Olacak?
Sistemin tüketici cebine olan etkisini basit bir matematikle örneklendirmek gerekirse; Uluslararası petrol fiyatlarındaki fırlama nedeniyle Türkiye'de motorinin litre fiyatına 10 TL zam yapılması gerektiğini varsayalım:
-
Eski sistemde bu 10 TL'nin tamamı ertesi gün tabelaya yansıyacaktı.
-
Yeni Eşel Mobil sistemiyle birlikte bu 10 TL'lik zammın 7,5 TL'si devletin alacağı ÖTV'den silinecek.
-
Vatandaşın akaryakıt alırken pompada göreceği zam miktarı yalnızca 2,5 TL ile sınırlı kalacak.
Sistem Hangi Ürünleri ve İndirim Limitlerini Kapsıyor?
Resmi Gazete'de yayımlanan karara göre, devletin fiyat artışlarını engellemek için vazgeçeceği maksimum ÖTV indirim limitleri (ürün bazında) şu şekilde belirlenmiştir:
| Akaryakıt Türü | Devletin Karşılayabileceği Maksimum ÖTV İndirimi |
| Kurşunsuz Benzin | Litre başına en fazla 14,82 TL |
| Motorin (Mazot) | Litre başına en fazla 13,90 TL |
| LPG (Otogaz) | Kilogram başına en fazla 11,38 TL |
Bu tavan limitler dolana kadar akaryakıt fiyatlarındaki olası büyük şoklar tüketiciye yansıtılmayacak, yüksek miktarda bütçe gelirinden feragat edilerek öncelik genel enflasyonla mücadeleye verilecektir.
